Trong y học cổ truyền Đông y, khí huyết được xem là nguồn sống cốt lõi, nuôi dưỡng cơ thể và duy trì sự cân bằng âm dương. Đặc biệt với phụ nữ, việc bổ khí huyết không chỉ giúp tăng cường sức đề kháng mà còn hỗ trợ điều hòa kinh nguyệt, giảm tình trạng mệt mỏi, chóng mặt hay thiếu máu thường gặp trong kỳ kinh. Vậy ăn gì để khí huyết lưu thông? Theo các tài liệu y học cổ, khí huyết hư tổn có thể dẫn đến da dẻ xanh xao, kinh nguyệt không đều, ảnh hưởng lớn đến chất lượng cuộc sống. May mắn thay, chế độ ăn hàng ngày có thể dễ dàng khắc phục bằng những thực phẩm gần gũi, giàu dưỡng chất. Dựa trên nguyên lý “dĩ thực vi dược” (lấy thức ăn làm thuốc), chúng tôi tổng hợp top 3 thực phẩm bổ khí huyết được các chuyên gia Đông y đánh giá cao nhất, tập trung vào lý do tại sao chúng hiệu quả và cách bổ sung đơn giản để bạn dễ dàng áp dụng.
1. Rau Lá Xanh – Nguồn Sắt Tự Nhiên Giàu Có Nhất
Rau lá xanh như rau ngót, rau dền, rau muống hay rau bina luôn được ưu tiên hàng đầu trong danh sách thực phẩm bổ khí huyết, đặc biệt dành cho phụ nữ đang trong độ tuổi sinh sản. Những loại rau này không chỉ dễ tìm mà còn chứa hàm lượng sắt dạng không heme dồi dào, kết hợp với vitamin C giúp cơ thể hấp thụ sắt tốt hơn, từ đó thúc đẩy quá trình tạo máu và lưu thông khí huyết.
Tại sao rau lá xanh lại là lựa chọn hàng đầu? Theo Đông y, rau lá xanh có tính hàn, vị ngọt, giúp thanh nhiệt, bổ huyết mà không gây tích tụ nhiệt độc trong cơ thể. Sắt trong rau hỗ trợ sản sinh hồng cầu, giảm nguy cơ thiếu máu – nguyên nhân chính gây rối loạn kinh nguyệt như kinh thưa, kinh ra ít hoặc đau bụng kinh. Nghiên cứu hiện đại cũng xác nhận rằng, chỉ cần 100g rau dền cung cấp khoảng 3-4mg sắt, tương đương 20% nhu cầu hàng ngày của phụ nữ, giúp cải thiện lưu thông máu và mang lại làn da hồng hào, mái tóc chắc khỏe.
Để bổ sung hiệu quả, bạn có thể luộc hoặc xào rau lá xanh với tỏi và gừng để tăng tính ấm, dễ tiêu hóa. Một món đơn giản là canh rau ngót nấu thịt bò: 200g rau ngót tươi, 100g thịt bò thái lát, ninh nhừ trong 15 phút. Ăn 2-3 lần/tuần, bạn sẽ cảm nhận sự khác biệt rõ rệt trong vòng 1 tháng, với kinh nguyệt đều đặn hơn và ít mệt mỏi hơn.
2. Thịt Đỏ Và Nội Tạng Động Vật – Bổ Huyết Nhanh Chóng Từ Sắt Heme
Tiếp theo trong top 3 thực phẩm bổ khí huyết là thịt đỏ như thịt bò, thịt cừu nạc và đặc biệt là nội tạng như gan heo, gan bò. Những thực phẩm này nổi bật nhờ chứa sắt heme – dạng sắt dễ hấp thụ nhất, giúp bổ sung khí huyết nhanh chóng và hiệu quả, phù hợp cho phụ nữ bị thiếu máu do mất máu kinh nguyệt.
Lý do thịt đỏ và nội tạng được Đông y ca ngợi là vì chúng mang tính ôn bổ, vị ngọt mặn, kích thích tỳ vị vận hóa, tăng cường sản sinh huyết dịch. Gan động vật chứa đến 20mg sắt/100g, cùng vitamin B12 và axit folic, trực tiếp hỗ trợ tạo hồng cầu và điều hòa chu kỳ kinh nguyệt bằng cách cân bằng hormone. Nếu thiếu khí huyết, phụ nữ thường gặp triệu chứng như tim hồi hộp, da khô sạm – và thịt đỏ giúp khắc phục bằng cách nuôi dưỡng “huyết phòng” (nơi lưu trữ máu) theo lý thuyết cổ truyền.
Cách chế biến lý tưởng là hấp hoặc ninh cháo để giữ dưỡng chất: Cháo gan heo với đậu đỏ – 50g gan heo thái nhỏ, 100g đậu đỏ ngâm nước, nấu sôi 30 phút thành cháo đặc. Dùng 2 lần/tuần, tránh chiên xào để không làm giảm hiệu quả. Nhiều chị em chia sẻ sau 2 tuần, họ cảm thấy năng lượng dồi dào hơn, kinh nguyệt ra đều và màu sắc tươi hơn, chứng tỏ khí huyết được bổ sung kịp thời.
3. Đậu Đỏ Và Các Loại Đậu – Bổ Khí Dịu Nhẹ, Dễ Tiêu Hóa
Đứng thứ ba là các loại đậu như đậu đỏ, đậu đen và đậu nành – những “siêu thực phẩm” khiêm tốn nhưng mạnh mẽ trong việc bổ khí huyết lâu dài. Với phụ nữ, đậu đỏ đặc biệt được yêu thích vì khả năng điều hòa khí huyết, giảm đau bụng kinh mà không gây tăng cân.
Tại sao đậu lại hiệu quả? Đông y phân loại đậu có tính bình, vị ngọt, bổ tỳ thận – cơ quan chủ quản khí huyết. Đậu đỏ giàu sắt, kali và chất xơ, giúp thanh lọc độc tố, thúc đẩy lưu thông máu và ổn định estrogen, từ đó điều hòa kinh nguyệt tự nhiên. Một nghiên cứu cho thấy, tiêu thụ 50g đậu đỏ hàng ngày có thể tăng hemoglobin lên 10% sau 1 tháng, giảm triệu chứng thiếu máu hiệu quả hơn so với bổ sung viên sắt đơn thuần.

Bạn dễ dàng kết hợp bằng cách nấu chè đậu đỏ hoặc súp đậu với nấm: 100g đậu đỏ vo sạch, ninh với 50g nấm hương trong 40 phút, thêm chút đường phèn cho ngọt dịu. Ăn vào buổi sáng hoặc chiều để cơ thể hấp thụ tối ưu. Phương pháp này không chỉ bổ khí huyết mà còn hỗ trợ tiêu hóa, giúp phụ nữ duy trì vóc dáng cân đối.
Bên cạnh ăn uống, việc uống đủ 2 lít nước mỗi ngày và các loại trà thảo mộc như trà táo đỏ hay trà đương quy cũng hỗ trợ bổ khí huyết đáng kể. Những thức uống này cung cấp thêm vitamin và khoáng chất, tăng cường tuần hoàn mà không làm nặng bụng. Tuy nhiên, tránh uống sát giờ ngủ để không ảnh hưởng giấc nghỉ.
Tóm lại, top 3 thực phẩm bổ khí huyết – rau lá xanh, thịt đỏ/nội tạng và đậu – là nền tảng đơn giản để phụ nữ chăm sóc sức khỏe từ bên trong. Bằng cách bổ sung đều đặn, bạn không chỉ điều hòa kinh nguyệt mà còn sở hữu vẻ ngoài rạng rỡ, tràn đầy năng lượng. Để tăng hiệu quả, đặc biệt với những trường hợp khí huyết hư nặng, hãy kết hợp với sản phẩm bảo vệ sức khỏe Song Phụng Điều Kinh Bình Đông. Được chiết xuất từ thảo dược thiên nhiên như đương quy, thục địa và ích mẫu, sản phẩm giúp bổ huyết, điều kinh, giảm đau bụng và rối loạn kinh nguyệt một cách an toàn. Với công thức được nghiên cứu kỹ lưỡng, Song Phụng không chỉ hỗ trợ khí huyết mà còn tăng cường sức đề kháng tổng thể, phù hợp cho phụ nữ mọi lứa tuổi.

Bài viết được tham vấn bởi Lương y Nguyễn Thị Thuỳ Trang, cố vấn Dược Bình Đông, chuyên gia y học cổ truyền với hơn 30 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực sức khỏe phụ nữ và các vấn đề phụ khoa. Bà nhấn mạnh: “Bổ khí huyết qua thực phẩm là cách tự nhiên nhất, nhưng cần kiên trì và kết hợp hài hòa để đạt kết quả bền vững.”
Thông tin của Lương y Nguyễn Thị Thùy Trang
Tác giả: Lương y Nguyễn Thị Thùy Trang là một chuyên gia y học cổ truyền, đặc biệt trong lĩnh vực sức khỏe phụ nữ và phụ khoa, với hơn 30 năm kinh nghiệm. Bà hiện là cố vấn cho Dược Bình Đông. Bà có chuyên môn về các vấn đề kinh nguyệt và các vấn đề phụ khoa khác
Nguồn: Dược Bình Đông – Kiến thức sức khỏe từ Đông y
(*) Bản quyền bài viết thuộc về Dược Bình Đông. Khi chia sẻ, cần trích dẫn nguồn đầy đủ: “Tác giả: Lương y Nguyễn Thị Thùy Trang – Nguồn: Dược Bình Đông – Kiến thức sức khỏe từ Đông y”. Các bài viết trích nguồn không đầy đủ, ví dụ: “Theo Dược Bình Đông” hoặc tương tự, đều không được chấp nhận và phải gỡ bỏ.Tham khảo: Vinmec, Nhà thuốc Long Châu, Tâm Anh Hospital, Vinmec
